Tarım sektörünün duayen isimlerinden Ali Rıza Akıncı, “Erken sanayisizleşme söylemesi bile zor. Uygulaması nasıl olacak bilmiyorum. Türkiye birçok konuda, maliyetleriyle ihracat fiyatlarını dengeleyemez hale geldi. Maalesef bu meseleden benim sektörüm de çok muzdarip. Her gün herkes değişik sosyal medya platformlarında görüyoruz üreticilerin yakarışlarını. Erken tarımsızlaşma çok daha büyük bir risk oluşturuyor” dedi.
Tarım sektöründe maliyetlerin yüksekliğine
dikkat çeken Akıncı şöyle konuştu;
“Bizim rakibimiz olan ülkeler veya bizim
muhtemel ithalat yapacağımız ülkeler özellikle gıdada, yaş meyve sebzede döviz
açısından bizden elleri çok daha rahat. Çünkü bizde TL çok güçlü hale geldi.
Herkesin malumu ve artık bu bizi ekmek tehdidine kadar getirdi. Örnek vermek
isterim. Bugün tüm çalışma yasalarını uygulayan bir firmada bir tarım işçisi
kadının maliyeti 1.000 doları geçti. Yani servisini, öğle yemeğini düşünürseniz
hatta kıdem tazminatı yükünü göz ardı etseniz bile 1000-1100 dolar arasında
bizde tarım işçisi bir kadının aylık maliyeti var.
Dolayısıyla siz bu maliyetlerle yaş,
meyve, sebze üreterek ihracat yapma imkanınızı kaybediyorsunuz. Çünkü dolar çok
ucuz Türkiye'de an itibariyle. Dolayısıyla bu maliyetleri koyduğunuz zaman biz
tekstili de ihraç edemez hale geldik. Düşünün portakalı nasıl ihraç edeceğiz ve
son yıllarda bizim inovasyon niteliğinde icat ettiğimiz mango gibi, avokado
gibi, blueberry gibi birçok üründe de bizim rakibimiz olan ülkelerde aylık
işçilik maliyetleri 250-300 dolar arkadaşlar.
Bakın gıda enflasyonunun çok yüksek
olduğundan söz ediyor herkes. Yani devlet adamlarımız da bundan bahsediyor.
Yani neden diğer enflasyonun üstünde bir maliyet var çünkü burada. Çünkü gıda
üretimindeki özellikle yaş, meyve, sebze üretimindeki maliyetler diğer
sektörlerden daha hızlı yükseldi ve karlılığın görece daha az olduğu bir
endüstri bu. Dolayısıyla da burada sıkışma gittikçe daha tahammül edilemez hale
geliyor. Şu anda bizim ilçelerimizden birinde üretilen mango Mısır'dan ithal
edilmeye başlandı. Şimdi Türk üreticisi nasıl Mısırlıyla rekabet edecek? Yani
bir işçinin maliyeti belli. İşçilik sorunu zaten var. Arazi daha pahalı,
kiralar daha pahalı. Ama her seferinde de ithalat kartı kullanılarak tarım
ürünlerinin fiyatı dengelenemez. Yani biz erken tarımsızlaşmaya gidiyoruz. Erken
sanayisizleşmeyi bırakın.”
